آموزش نصب و تنظیم محافظ ولتاژ و جریان 63 آمپر VoltSafe

محافظ هوشمند ولتاژ و جریان، وسیله ای است که در مسیر برق ورودی و مصرف کننده نصب می شود و وضعیت ولتاژ و جریان را به صورت لحظه ای کنترل می کند. اگر ولتاژ بیش از حد بالا برود، بیش از حد پایین بیاید یا جریان مصرفی از مقدار تعیین شده عبور کند، دستگاه برق خروجی را قطع می کند.

پس از برطرف شدن مشکل نیز محافظ برای مدت مشخصی صبر می کند و سپس برق مصرف کننده را دوباره وصل می کند. مدت زمان قطع، وصل مجدد و محدوده مجاز ولتاژ و جریان، از طریق منوی دستگاه قابل تنظیم است.

این محصول برای حفاظت از یخچال، فریزر، کولر گازی، پمپ آب، تجهیزات فروشگاهی، دستگاه های صنعتی سبک و حتی ورودی برق یک واحد مسکونی قابل استفاده است.

توجه داشته باشید که این دستگاه استابلایزر نیست و ولتاژ را افزایش یا کاهش نمی دهد. وظیفه آن فقط اندازه گیری ولتاژ و جریان و قطع برق در شرایط غیر عادی است.

دفترچه راهنمای فارسی محافظ ولتاژ 63 آمپر VoltSafe

معرفی چراغ ها و کلیدهای دستگاه

در قسمت جلوی محافظ چند چراغ نشانگر، دو نمایشگر و چهار کلید وجود دارد.

چراغ افزایش ولتاژ

چراغی که با علامت V> مشخص شده است، افزایش ولتاژ را نشان می دهد. روشن شدن این چراغ یعنی ولتاژ برق از مقدار تعیین شده بیشتر شده است.

چراغ کاهش ولتاژ

چراغی که با علامت V< مشخص شده است، کاهش ولتاژ را نشان می دهد. روشن شدن آن یعنی ولتاژ از حد مجاز پایین تر آمده است.

چراغ اضافه جریان

چراغ A> نشان می دهد که جریان مصرف کننده از مقدار تنظیم شده بیشتر شده است.

چراغ POWER

این چراغ وضعیت عادی کار دستگاه را نشان می دهد. روشن بودن آن معمولا به معنی فعال بودن دستگاه و عادی بودن شرایط برق است.

کلید M یا SET

این کلید برای ورود به منوی تنظیمات، انتخاب پارامترها و رفتن به گزینه بعدی استفاده می شود.

کلید افزایش

کلید دارای علامت مثلث رو به بالا برای افزایش مقدار تنظیمات استفاده می شود.

کلید کاهش

کلید دارای علامت مثلث رو به پایین برای کاهش مقدار تنظیمات استفاده می شود.

کلید روشن و خاموش

کلید قرمز رنگ برای قطع یا وصل دستی خروجی دستگاه و در بعضی حالت ها برای بازنشانی محافظ استفاده می شود.

روش نصب محافظ ولتاژ 63 آمپر VoltSafe

نصب این محافظ باید داخل تابلو برق و توسط برقکار ماهر انجام شود. پیش از شروع نصب، برق اصلی باید کاملا قطع شود و بی برق بودن سیم ها با فازمتر یا وسیله اندازه گیری مناسب بررسی شود.

مرحله اول: بررسی جریان دستگاه

ابتدا جریان نامی محافظ را از روی بدنه آن بررسی کنید. دستگاه ممکن است برای جریان 40، 63، 80 یا 100 آمپر ساخته شده باشد.

جریان محافظ باید با موارد زیر هماهنگ باشد:

• سطح مقطع سیم
• جریان کلید مینیاتوری
• توان مصرف کننده
• جریان لحظه شروع به کار وسیله
• حداکثر جریان قابل تحمل محافظ

بالا بودن جریان نامی محافظ به این معنی نیست که سیم یا کلید مینیاتوری نیز توان عبور همان مقدار جریان را دارد.

مرحله دوم: نصب روی ریل تابلو

محافظ را روی ریل استاندارد 35 میلی متری داخل تابلو برق قرار دهید. ابتدا قسمت بالای دستگاه را روی ریل گذاشته و سپس قسمت پایین را فشار دهید تا گیره آن روی ریل قفل شود.

عرض این دستگاه حدود 36 میلی متر است و تقریبا به اندازه دو کلید مینیاتوری فضای تابلو را اشغال می کند.

مرحله سوم: اتصال برق ورودی

طبق نقشه دفترچه، ترمینال های بالای دستگاه مربوط به برق ورودی هستند:

• ترمینال بالای سمت چپ: نول ورودی با علامت N
• ترمینال بالای سمت راست: فاز ورودی با علامت L

برق ورودی باید از کلید اصلی یا کلید حفاظتی مناسب وارد این دو ترمینال شود.

مرحله چهارم: اتصال مصرف کننده

ترمینال های پایین دستگاه مربوط به خروجی هستند:

• ترمینال پایین سمت چپ: نول خروجی
• ترمینال پایین سمت راست: فاز خروجی

سیم های خروجی از این دو ترمینال به مصرف کننده یا ادامه مدار تابلو متصل می شوند.

مسیر کلی سیم کشی به صورت زیر است:

برق ورودی ← محافظ هوشمند ← مصرف کننده

جهت ورودی و خروجی نباید جابجا شود. هنگام سیم کشی حتما علامت های IN، OUT، L و N روی بدنه دستگاه را بررسی کنید.

اتصال سیم ارت

این محافظ ترمینال ارت ندارد. سیم ارت نباید به ترمینال نول محافظ متصل شود. سیم ارت باید مستقیما از شینه ارت تابلو به ترمینال ارت مصرف کننده یا تجهیزات برقی متصل شود.

بررسی نهایی سیم کشی

پیش از وصل کردن برق، موارد زیر را بررسی کنید:

• فاز به ترمینال L متصل شده باشد.
• نول به ترمینال N متصل شده باشد.
• سیم ورودی به قسمت IN متصل باشد.
• سیم خروجی به قسمت OUT متصل باشد.
• هیچ رشته سیم مسی بیرون از ترمینال باقی نمانده باشد.
• پیچ ترمینال ها کاملا محکم شده باشد.
• سطح مقطع سیم با جریان مدار هماهنگ باشد.
• محافظ داخل تابلو و زیر پوشش مناسب نصب شده باشد.
• جریان مصرف کننده از ظرفیت دستگاه بیشتر نباشد.

بعد از انجام این بررسی ها می توان برق اصلی را وصل کرد. دستگاه پس از روشن شدن، زمان تعیین شده در گزینه P-1 را شمارش می کند و در صورت مناسب بودن ولتاژ، برق خروجی را وصل می کند.

روش ورود به منوی تنظیمات

در بیشتر مدل های دارای این منو، برای ورود به تنظیمات باید کلید M یا SET را چند ثانیه نگه دارید تا عبارت P-1 روی نمایشگر ظاهر شود.

روش کلی تنظیم دستگاه به این صورت است:

1. کلید M را حدود 3 تا 5 ثانیه نگه دارید.
2. پس از نمایش P-1، کلید M را فشار دهید تا مقدار آن نمایش داده شود.
3. با کلیدهای بالا و پایین مقدار را تغییر دهید.
4. دوباره کلید M را فشار دهید تا وارد گزینه بعدی شوید.
5. پس از پایان تنظیمات، چند ثانیه هیچ کلیدی را فشار ندهید تا دستگاه به صفحه اصلی بازگردد.

در بعضی نسخه ها برای ذخیره تنظیمات باید کلید M را چند ثانیه نگه داشت. به همین دلیل بهتر است پس از تغییر هر گزینه، مقدار جدید را دوباره بررسی کنید.

توضیح تنظیمات P-1 تا P-19

P-1: زمان تاخیر اولیه وصل برق

محدوده تنظیم: 1 تا 999 ثانیه
مقدار پیش فرض: 5 ثانیه

این گزینه تعیین می کند دستگاه بعد از وصل شدن برق ورودی، چند ثانیه صبر کند و سپس برق مصرف کننده را وصل کند.

برای وسایل معمولی می توان زمان کوتاه در نظر گرفت، اما برای یخچال، فریزر و کولر گازی بهتر است زمان بیشتری انتخاب شود تا کمپرسور بلافاصله بعد از قطع و وصل برق روشن نشود.

P-2: زمان وصل مجدد پس از برطرف شدن خطا

محدوده تنظیم: 1 تا 999 ثانیه
مقدار پیش فرض: 30 ثانیه

اگر دستگاه به علت افزایش ولتاژ، کاهش ولتاژ یا اضافه جریان، برق را قطع کند، پس از عادی شدن شرایط به اندازه زمان P-2 صبر می کند و سپس خروجی را دوباره وصل می کند.

تفاوت P-1 و P-2 در این است که P-1 مربوط به اولین روشن شدن دستگاه است، اما P-2 بعد از برطرف شدن خطا استفاده می شود.

P-3: حد قطع افزایش ولتاژ

محدوده تنظیم: 130 تا 300 ولت
مقدار پیش فرض: 270 ولت

اگر ولتاژ ورودی از مقدار تعیین شده در P-3 بیشتر شود، محافظ پس از سپری شدن زمان P-7 برق خروجی را قطع می کند.

مقدار 270 ولت برای بعضی از مصرف کننده ها بسیار بالا است. به همین دلیل بهتر است این مقدار براساس نوع وسیله و شرایط برق محل تنظیم شود.

P-4: ولتاژ وصل مجدد پس از افزایش ولتاژ

محدوده تنظیم: 125 تا 295 ولت
مقدار پیش فرض: 265 ولت

اگر محافظ به دلیل افزایش ولتاژ برق را قطع کند، ولتاژ باید تا مقدار P-4 یا کمتر کاهش پیدا کند تا دستگاه اجازه وصل مجدد را بدهد.

مقدار P-4 باید از P-3 کمتر باشد. برای مثال، اگر قطع افزایش ولتاژ روی 250 ولت تنظیم شده است، بازیابی را می توان روی 245 ولت قرار داد.

P-5: حد قطع کاهش ولتاژ

محدوده تنظیم: 80 تا 210 ولت
مقدار پیش فرض: 170 ولت

اگر ولتاژ برق از مقدار تنظیم شده در P-5 پایین تر بیاید، دستگاه برق خروجی را قطع می کند.

ولتاژ بسیار پایین می تواند باعث افزایش جریان، داغ شدن تجهیزات و عملکرد نامناسب بعضی از وسایل برقی شود.

P-6: ولتاژ وصل مجدد پس از کاهش ولتاژ

محدوده تنظیم: 85 تا 215 ولت
مقدار پیش فرض: 175 ولت

پس از قطع شدن برق در اثر افت ولتاژ، ولتاژ باید به مقدار P-6 یا بیشتر برسد تا محافظ اجازه وصل دوباره برق را صادر کند.

مقدار P-6 باید از P-5 بیشتر باشد. برای مثال، اگر حد قطع کاهش ولتاژ روی 180 ولت قرار دارد، بازیابی را می توان روی 185 ولت تنظیم کرد.

P-7: زمان تاخیر قطع خطای ولتاژ

محدوده تنظیم: 0.1 تا 10 ثانیه
مقدار پیش فرض: حدود 0.5 ثانیه

این گزینه تعیین می کند ولتاژ نامناسب چه مدت ادامه داشته باشد تا دستگاه برق را قطع کند.

اگر این زمان خیلی کوتاه تنظیم شود، دستگاه ممکن است در اثر نوسان های بسیار لحظه ای نیز برق را قطع کند. اگر زمان بیش از حد طولانی باشد، مصرف کننده مدت بیشتری در معرض ولتاژ نامناسب قرار می گیرد.

P-8: تنظیم و کالیبراسیون ولتاژ

محدوده تنظیم: منفی 10 تا مثبت 10 درصد

این گزینه برای اصلاح اختلاف بین ولتاژ نمایش داده شده توسط محافظ و ولتاژ واقعی شبکه استفاده می شود.

برای مثال، اگر یک مولتی متر دقیق ولتاژ را 225 ولت نشان دهد ولی محافظ عدد 220 ولت را نمایش دهد، می توان از P-8 برای اصلاح نمایش ولتاژ استفاده کرد.

این گزینه را بدون وسیله اندازه گیری دقیق تغییر ندهید.

P-9: تنظیم حد اضافه جریان

محدوده تنظیم: متناسب با مدل دستگاه
مقدار نمایش داده شده در دفترچه: 63 آمپر

در بعضی مدل ها جریان از 1 تا 40 یا 63 آمپر قابل تنظیم است. در مدل های قوی تر ممکن است محدوده تا 80 یا 100 آمپر باشد.

مقدار P-9 باید براساس ضعیف ترین بخش مدار تنظیم شود. برای مثال، اگر کلید مینیاتوری مدار 32 آمپر است، نباید حد اضافه جریان محافظ روی 63 آمپر قرار بگیرد.

در تنظیم این گزینه موارد زیر باید در نظر گرفته شود:

• جریان مجاز سیم
• جریان نامی کلید مینیاتوری
• جریان واقعی مصرف کننده
• جریان لحظه راه اندازی موتور یا کمپرسور
• جریان نامی خود محافظ

P-10: زمان تاخیر قطع اضافه جریان

محدوده تنظیم: 0.1 تا 10 ثانیه
مقدار پیش فرض: حدود 1 ثانیه

این گزینه مشخص می کند اضافه جریان چه مدت ادامه داشته باشد تا محافظ برق را قطع کند.

وسایلی مانند یخچال، کولر گازی، پمپ و موتور الکتریکی در لحظه شروع به کار، جریان بیشتری مصرف می کنند. اگر P-10 بیش از حد کوتاه تنظیم شود، ممکن است محافظ هنگام روشن شدن این وسایل برق را قطع کند.

P-11: شمارنده اضافه جریان

محدوده تنظیم: خاموش یا 0 تا 20 مرتبه
مقدار پیش فرض: OFF

این گزینه تعداد دفعات اضافه جریان را ثبت یا محدود می کند. در بعضی نسخه ها، پس از رسیدن تعداد خطاها به عدد تنظیم شده، دستگاه خروجی را قفل می کند و برای وصل مجدد به بازنشانی دستی نیاز دارد.

برای استفاده عادی و در صورتی که به این قابلیت نیاز ندارید، می توانید آن را روی OFF قرار دهید.

P-12: تنظیم و کالیبراسیون جریان

محدوده تنظیم: منفی 10 تا مثبت 10 درصد

این گزینه برای اصلاح اختلاف بین جریان نمایش داده شده توسط محافظ و جریان واقعی مصرف کننده استفاده می شود.

برای تنظیم آن باید جریان واقعی مدار با آمپرمتر یا کلمپ متر دقیق اندازه گیری شود. بدون وسیله اندازه گیری مناسب، P-12 را تغییر ندهید.

P-13: تنظیم فرکانس

محدوده تنظیم: منفی 2.5 تا مثبت 2.5 هرتز

این گزینه برای اصلاح مقدار فرکانس نمایش داده شده استفاده می شود. در دفترچه دستگاه عبارت Do not modify درج شده است؛ یعنی بهتر است این گزینه تغییر داده نشود.

در استفاده معمول، P-13 را روی مقدار کارخانه باقی بگذارید.

P-14: حفاظت در برابر قطع سریع برق

حالت ها: ON یا OFF
مقدار پیش فرض: ON

این گزینه مربوط به حفاظت دستگاه هنگام قطع یا افت ناگهانی برق است. برای استفاده عادی بهتر است روی ON باقی بماند.

P-15: حالت نمایش اطلاعات

این گزینه سه حالت دارد:

حالت 1، Standard: نمایش اطلاعات به صورت استاندارد

حالت 2، Manual: تغییر اطلاعات نمایشگر به صورت دستی با کلیدهای بالا و پایین

حالت 3، Automatic: نمایش خودکار و گردشی اطلاعات مختلف

در حالت خودکار، دستگاه می تواند اطلاعاتی مانند ولتاژ، جریان و فرکانس را به صورت گردشی نمایش دهد.

P-16: بازنشانی خودکار

حالت ها: ON یا OFF
مقدار پیش فرض: ON

اگر این گزینه روی ON باشد، دستگاه پس از برطرف شدن خطا و پایان زمان P-2، برق را به صورت خودکار وصل می کند.

اگر روی OFF باشد، ممکن است پس از بروز خطا به وصل یا بازنشانی دستی نیاز داشته باشد.

در تجهیزاتی که روشن شدن ناگهانی آن ها خطرناک است، وصل مجدد خودکار باید با احتیاط استفاده شود.

P-17: فعال کردن عملکرد دستگاه

حالت ها: ON یا OFF
مقدار پیش فرض: ON

این گزینه در دفترچه با عنوان Action معرفی شده است و برای فعال یا غیر فعال کردن عملکرد اجرایی دستگاه استفاده می شود.

برای استفاده از محافظ به عنوان وسیله حفاظتی، بهتر است P-17 روی ON باقی بماند. قرار دادن آن روی OFF ممکن است باعث غیر فعال شدن فرمان قطع و وصل خروجی شود.

P-18: حالت صرفه جویی انرژی

حالت ها: ON یا OFF
مقدار پیش فرض: OFF

با فعال کردن این گزینه، ممکن است نمایشگر دستگاه بعد از مدتی کم نور یا خاموش شود تا مصرف انرژی کاهش پیدا کند.

خاموش شدن نمایشگر در این حالت به معنی غیر فعال شدن حفاظت دستگاه نیست.

P-19: قفل تنظیمات

محدوده تنظیم: 000 تا 999
مقدار درج شده در دفترچه: 112

این گزینه برای قفل کردن منوی دستگاه و جلوگیری از تغییر ناخواسته تنظیمات استفاده می شود.

در بعضی نسخه ها عدد 112 رمز اولیه ورود یا باز کردن قفل است. اگر رمز را تغییر می دهید، عدد جدید را در محل امن یادداشت کنید.

تنظیم پیشنهادی برای مصرف کننده های عمومی

مقادیر زیر یک تنظیم عمومی هستند و باید براساس نوع مصرف کننده، سیم کشی و شرایط برق محل بررسی شوند:

گزینه	مقدار پیشنهادی
P-1 تاخیر اولیه	5 تا 10 ثانیه
P-2 زمان بازیابی	30 تا 60 ثانیه
P-3 قطع افزایش ولتاژ	250 تا 255 ولت
P-4 بازیابی افزایش ولتاژ	245 تا 250 ولت
P-5 قطع کاهش ولتاژ	180 تا 185 ولت
P-6 بازیابی کاهش ولتاژ	185 تا 190 ولت
P-7 تاخیر قطع ولتاژ	0.5 تا 1 ثانیه
P-9 حد جریان	براساس سیم، کلید و جریان مصرف کننده
P-10 تاخیر اضافه جریان	حدود 1 ثانیه
P-14 حفاظت قطع سریع	ON
P-16 بازنشانی خودکار	ON
P-17 عملکرد دستگاه	ON
P-18 صرفه جویی انرژی	اختیاری

مقدار P-9 نباید فقط براساس جریان نوشته شده روی دستگاه انتخاب شود. جریان کلید مینیاتوری، سیم و مصرف کننده نیز باید در نظر گرفته شود.

تنظیم پیشنهادی برای یخچال، فریزر و کولر گازی

برای وسایل دارای کمپرسور، بهتر است زمان وصل مجدد طولانی تر باشد تا کمپرسور بلافاصله بعد از قطع برق دوباره روشن نشود.

تنظیم پیشنهادی برای این وسایل:

• P-1 بین 180 تا 300 ثانیه
• P-2 بین 180 تا 300 ثانیه
• P-3 حدود 250 تا 255 ولت
• P-4 حدود 245 تا 250 ولت
• P-5 حدود 180 تا 185 ولت
• P-6 حدود 185 تا 190 ولت
• P-7 حدود 0.5 ثانیه
• P-9 براساس جریان واقعی و جریان لحظه راه اندازی
• P-16 روی ON

اگر محافظ در ورودی برق کل ساختمان نصب شده باشد، قرار دادن تاخیر 3 تا 5 دقیقه باعث می شود برق تمام مصرف کننده ها با همان تاخیر وصل شود.

مشکلات رایج و روش برطرف کردن آن ها

دستگاه مرتب قطع و وصل می شود

ممکن است فاصله بین ولتاژ قطع و بازیابی درست تنظیم نشده باشد.

P-4 باید از P-3 کمتر و P-6 باید از P-5 بیشتر باشد. بهتر است حداقل 5 ولت بین مقدار قطع و بازیابی فاصله وجود داشته باشد.

دستگاه هنگام روشن شدن یخچال، پمپ یا کولر قطع می کند

احتمالا مقدار P-9 بیش از حد پایین یا زمان P-10 بیش از حد کوتاه تنظیم شده است.

موتورها و کمپرسورها هنگام شروع به کار جریان لحظه ای بیشتری مصرف می کنند. جریان راه اندازی باید توسط برقکار اندازه گیری و در تنظیمات در نظر گرفته شود.

ولتاژ دستگاه با مولتی متر تفاوت دارد

ممکن است گزینه P-8 تغییر کرده باشد. ولتاژ واقعی را با مولتی متر دقیق اندازه گیری کنید و فقط در صورت نیاز، مقدار P-8 را اصلاح کنید.

جریان نمایش داده شده اشتباه است

ممکن است P-12 درست تنظیم نشده باشد. جریان واقعی باید با کلمپ متر دقیق اندازه گیری شود.

نمایشگر دستگاه خاموش می شود

ممکن است حالت صرفه جویی انرژی P-18 فعال شده باشد. با فشردن یکی از کلیدها یا خاموش کردن P-18، نمایشگر دوباره روشن می شود.

دستگاه بعد از عادی شدن برق وصل نمی شود

موارد زیر را بررسی کنید:

• زمان تعیین شده در P-2 به پایان رسیده باشد.
• گزینه P-16 روی ON باشد.
• دستگاه توسط P-11 قفل نشده باشد.
• ولتاژ به محدوده بازیابی P-4 یا P-6 برگشته باشد.
• خروجی با کلید روشن و خاموش به صورت دستی قطع نشده باشد.
• گزینه P-17 روی ON باشد.

دستگاه خطای ولتاژ نشان می دهد ولی برق را قطع نمی کند

ابتدا گزینه P-17 را بررسی کنید. همچنین ممکن است مقادیر P-3، P-5 یا P-7 به درستی تنظیم نشده باشند.

نکات مهم هنگام استفاده

این محافظ به تنهایی جایگزین کلید مینیاتوری، محافظ جان، سیستم ارت یا تجهیزات حفاظت در برابر صاعقه و اضافه ولتاژ لحظه ای نیست.

برای داشتن حفاظت کامل، تجهیزات مختلف تابلو برق باید متناسب با نوع مصرف کننده و شرایط ساختمان انتخاب شوند.

همچنین نباید جریان P-9 بالاتر از ظرفیت سیم یا کلید مینیاتوری تنظیم شود. در غیر این صورت ممکن است سیم کشی پیش از واکنش محافظ داغ شود.

پس از نصب نیز بهتر است عملکرد دستگاه آزمایش شود. برای آزمایش اولیه می توان مقادیر قطع ولتاژ را برای مدت کوتاهی نزدیک به ولتاژ فعلی تنظیم کرد و واکنش قطع و وصل دستگاه را بررسی کرد. پس از آزمایش، تنظیمات باید به مقادیر مناسب برگردانده شوند.

جمع بندی

محافظ هوشمند ولتاژ و جریان تک فاز، ولتاژ و جریان برق را به صورت لحظه ای کنترل می کند و هنگام افزایش ولتاژ، کاهش ولتاژ یا اضافه جریان، برق مصرف کننده را قطع می کند.

برای عملکرد صحیح دستگاه، سه موضوع اهمیت زیادی دارد: سیم کشی درست ورودی و خروجی، انتخاب جریان متناسب با مدار و تنظیم صحیح محدوده های قطع و وصل.

در استفاده معمول بهتر است گزینه های P-14، P-16 و P-17 روی ON باقی بمانند. برای وسایل کمپرسوردار مانند یخچال، فریزر و کولر گازی نیز زمان وصل اولیه و وصل مجدد بهتر است بین 180 تا 300 ثانیه تنظیم شود.

نصب و تنظیم نهایی دستگاه، به ویژه در جریان های بالا، باید توسط برقکار ماهر و با توجه به سطح مقطع سیم، کلید مینیاتوری و جریان واقعی مصرف کننده انجام شود.